Spis z natury
Ciąża jest dla kobiety czasem szczególnym. Dotyczy to także sposobu odnoszenia się do przyszłej mamy przez zatrudniającego. Warto mieć na uwadze, że w tym specyficznym dla niej czasie, podlega ona opiece regulowanej Kodeksem Pracy.
Ustawodawca gwarantuje kobietom w stanie błogosławionym stałość w zatrudnieniu, za przyczyną ustawy, która prosto charakteryzuje obowiązki pracodawcy w związku z ciężarną pracownicą. Kodeks pracy w artykule 177 § 1 mówi jasno, iż „pracodawca nie może wypowiedzieć ani rozwiązać umowy o pracę w okresie ciąży”. Zapis ten uzależniony jest również od tego, jaki rodzaj umowy o pracę posiada nasza pracownica.
Jeśli pracownica jest zaangażowane na umowę o pracę na czas nieokreślony, to jest ona w najkorzystniejszej sytuacji, gdyż pracodawca nie może jej odprawić do czasu zakończenia urlopu macierzyńskiego, nie wspominając już o czasie wypowiedzenia, którego okres jest określony w kodeksie. Są tylko dwa wyjątki odbiegające od niniejszej reguły:
- zdarzają się powody uzasadniające rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia z winy pracownicy (na podstawie artykułu 52 k.p.) i będąca przedstawicielem pracownicy, firmowa organizacja związkowa wyraziła zezwolenie na rozwiązanie umowy,
- rozwiązanie przez pracodawcę umowy o prace za wymówieniem w czasie ciąży albo urlopu macierzyńskiego może wystąpić wyłącznie w razie ogłoszenia bankructwie albo zamknięcia zakładu pracy,
Zasada ta nie tyczy się pracownic przyjętych na czas próbny nie przewyższający 1 miesiąca.
Umowa o pracę zawarta na okres określony albo na okres wykonania określonej pracy albo na czas próbny przekraczający jeden m-c, która uległaby rozwiązaniu po minięciu 3 miesiąca ciąży, ulega przedłużeniu do momentu porodu. Zatem na przykład pracownica jest w piątym miesiącu ciąży a umowa kończy się jej za dwa tygodnie to automatycznie przedłuża się ona do momentu porodu.
Wyjątkowe obowiązki zatrudniającego wobec ciężarnej pracownicy:
- Pracownicy w ciąży nie wolno bez jej pozwolenia delegować poza stałe miejsce pracy (art. 178 k.p.),,
- Pracownicy w ciąży nie wolno zatrudniać w nadgodzinach ani w trybie nocnym
Polskie prawodawstwo charakteryzuje prace zabronione pracownicy w ciąży lub karmiącej dziecko. Czyli jeżeli wykonuje ona taką pracę lub jeżeli przedstawi zaświadczenie lekarskie stwierdzające przeciwwskazania do wykonywania obecnej pracy, wtedy pracodawca obowiązany jest dokonać zmiany jej pracy, a jeżeli nie jest to możliwe, odprawić ją na niezbędny czas z pracy. Przeniesienie pracownicy w ciąży nie może mieć wpływu na jej dotychczasowe wynagrodzenie – jeżeli wynagrodzenie za pracę na nowym stanowisku jest niższe od obecnego, to pracownicy przypada dodatek wyrównawczy (adekwatny różnicy między obecnym wynagrodzeniem, a wynagrodzeniem otrzymywanym po przeniesieniu).
Pracownicy, która jest w ciąży przysługuje prawo do wolnego od pracy na zalecone przez lekarza przeprowadzającego badania lekarskie przeprowadzane w związku z ciąża, jeśli badania nie mogą być przeprowadzone po pracy. Za okres absencji w pracy z tego tytułu zatrudniona zachowuje prawo do wynagrodzenia. Za czas niezdatności do pracy w okresie ciąży, zatrudniona zachowuje prawo do 100% wynagrodzenia.